Gevolgen van eenzaamheid bij ouderen

Wat zijn de gevolgen van eenzaamheid bij ouderen? Hieronder zal blijken: die kunnen zeer ernstig zijn. Het is daarom belangrijk om eenzaamheid op tijd te herkennen.

De negatieve gevolgen van langdurige eenzaamheid onder ouderen zijn:

  • Ongelukkig voelen
  • Depressie
  • Ongezond gedrag
  • Vaker ziek
  • Groter risico op ernstige ziektes
  • Eerder overlijden
  • Minder meedoen
  • Meer druk op de gezondheidszorg.

Deze gevolgen kun je in 3 categorieën indelen: psychische, lichamelijke en maatschappelijke gevolgen. Hieronder bespreken we ze uitgebreider.

Psychische gevolgen

Eenzaamheid is een gevoel. Het is dan ook niet gek dat de gevolgen allereerst vooral psychisch gevoeld worden. En invloed heeft op hoe iemand zich gedraagt.

Ongelukkig voelen

Mensen zijn enorm sociale dieren. Leven in een gemeenschap, samenwerken, samen leren, samen dingen bereiken… We hebben elkaar nodig.

Dat verandert niet, ook niet als we ouder worden. Ouderen hebben nog net zo veel behoefte aan sociale contacten als jongeren.

Een uitzondering daargelaten: iedereen heeft anderen nodig om zich gehoord, gezien en geliefd te voelen. Daar hangt ons geluk direct van af. Hebben we geen of te weinig anderen om ons heen? Dan worden we simpelweg ongelukkig.

Depressie

Als de eenzaamheid te lang duurt, en daarmee het ongelukkig voelen, ligt uiteindelijk depressie op de loer. Met alle gevolgen van dien. Bij een enkeling zelfs tot zelfmoord aan toe.

Kenmerken van een depressie zijn bijvoorbeeld: slechte eetlust, slapeloosheid, altijd moe en weinig energie, slecht zelfbeeld en gevoelens van wanhoop.

Ongezond gedrag

Wie zich niet goed voelt, vertoont vaak ook ongezond gedrag. Denk aan slecht eten, te veel drinken, weinig bewegen en zelfs drugsgebruik.

Dat heeft op zichzelf ook weer gevolgen: slechtere gezondheid, zowel geestelijk als lichamelijk. Hier zijn ouderen nog gevoeliger voor dan jongeren. Zij hebben immers vaak sowieso al te maken met een slechtere gezondheid wegens het ouder worden.

Lichamelijke gevolgen

Langdurige eenzaamheid heeft vroeg of laat ook lichamelijke gevolgen. Deze komen direct of indirect voort uit de psychische.

Vaker ziek

Iemand die zich geestelijk niet goed voelt, krijgt ook veel eerder last van lichamelijke ongemakken. Daardoor zullen ze zich ook vaker ziek voelen. Dit heeft niets met aanstellen te maken; een geestelijke en lichamelijke gezondheid gaan hand in hand. Als de een ontbreekt, verdwijnt de andere ook snel.

Groter risico op ernstige ziektes

Uit onderzoek blijkt dat eenzaamheid ook meer risico geeft op ernstige ziektes. Zoals: de ziekte van Alzheimer (dementie), hartziekten en een beroerte.

Ook dit is verklaarbaar: eenzame mensen worden geestelijk maar weinig gestimuleerd, waardoor hersenziektes op de loer liggen. Ze leven ongezonder, wat al snel tot hartziekten leidt.

Eerder overlijden

De ultieme consequentie van de psychische en lichamelijke gevolgen is grotere kans om te overlijden. Veel eenzame ouderen overlijden dan ook eerder dan hun niet-eenzame leeftijdsgenoten.

De grootste oorzaak daarvan is het grotere risico op ernstige ziektes.

Maatschappelijke gevolgen

Eenzaamheid heeft ook maatschappelijke gevolgen. Voor degene die eenzaam is. Maar ook voor de maatschappij als geheel.

Minder meedoen

Iemand die eenzaam is, en zich daardoor lichamelijk en geestelijk niet gezond voelt, doet minder mee aan de maatschappij. Daarmee bedoelen we bijvoorbeeld: vrijwilligerswerk, lid worden van clubs, mantelzorgen, etc.

Dat is vervelend voor de oudere zelf. Maar óók voor het zogeheten sociale kapitaal van de samenleving. Want als minder mensen vrijwilligerswerk doen en/of mantelzorger zijn, zijn de positieve gevolgen daarvan ook minder merkbaar.

Meer druk op de gezondheidszorg

Hierboven lieten we al zien dat eenzame ouderen veel eerder last krijgen van hun gezondheid. Dat betekent ook dat ze eerder een dokter nodig hebben. Of in het ziekenhuis belanden. Of langdurige zorg nodig hebben.

Kortom: de druk op de gezondheidszorg wordt groter naar mate meer mensen eenzaam zijn.

Herkent u oorzaken van eenzaamheid bij een oudere?

Wilt u bovenstaande gevolgen van eenzaamheid voorkomen? Of herkent u ze al? In beide gevallen kunt u er iets aan doen. Lees verder over hoe u eenzame ouderen kunt helpen.

Ben je student en zoek je een bijbaan in de thuiszorg? Dan willen we graag eens met je praten. Bijvoorbeeld over wat jij kunt doen om eenzaamheid onder ouderen op te lossen.

Neem contact op.

Auteur: redactie De Thuiszorg Student